نشان بانک سؤال کنکوربانک سؤال کنکور
آمار و احتمال · راهنمای آموزشی · انتشار 2026-09-06

میانهٔ جدول فراوانی را بدون گسترش همهٔ داده‌ها چگونه پیدا کنیم؟

وقتی داده‌ها به‌صورت مقدار و فراوانی ارائه می‌شوند، نوشتن تک‌تک داده‌ها هم زمان‌بر است و هم احتمال خطا دارد. با یافتن جایگاه میانه در فراوانی تجمعی، می‌توان مقدار میانی را مستقیم از جدول پیدا کرد.

محاسبه میانه از جدول فراوانی؛ از کجا شروع کنیم؟

قبل از حل، داده‌های سؤال و چیزی را که باید پیدا شود جدا کنید. سپس رابطه یا تعریف اصلی مبحث را بنویسید. این ترتیب ساده باعث می‌شود محاسبات فرعی جای ایده اصلی را نگیرند و مسیر پاسخ قابل کنترل بماند.

روش گام‌به‌گام

  1. صورت سؤال را یک‌بار بدون محاسبه بخوانید و کلمات کلیدی را مشخص کنید.
  2. رابطه، تعریف یا الگوی اصلی را پیش از جایگذاری اعداد بنویسید.
  3. محاسبات را مرحله‌به‌مرحله انجام دهید و علامت‌ها یا واحدها را کنترل کنید.
  4. پاسخ نهایی را با شرایط سؤال بسنجید و در صورت امکان جایگذاری یا تخمین بزنید.
مثال و نکته کاربردی

در جدولِ مقدارهای ۲، ۵ و ۹ با فراوانی‌های ۳، ۴ و ۳، تعداد داده‌ها ۱۰ است. جایگاه‌های پنجم و ششم هر دو در گروه مقدار ۵ قرار می‌گیرند؛ بنابراین میانه برابر ۵ است.

چطور این مبحث را مرور کنیم؟

یک سؤال را بدون دیدن پاسخ حل کنید، علت هر توقف را یادداشت کنید و همان سؤال را دو روز بعد دوباره پاسخ دهید. اگر بار دوم مسیر حل روشن بود، یک سؤال مشابه انتخاب کنید؛ در غیر این صورت ابتدا همان نکته پایه را مرور کنید.

خطای رایج

فراوانیِ بزرگ‌ترین مقدار یا میانگین مقدارهای جدول، میانه نیست. ابتدا مجموع فراوانی‌ها را بیابید، جایگاه‌های میانی را مشخص کنید و آن‌ها را با فراوانی تجمعی تطبیق دهید.

جمع‌بندی

هدف از تمرین فقط رسیدن به جواب نیست؛ مسیر حل باید کوتاه، قابل توضیح و قابل کنترل باشد. ثبت یک نکته کوتاه پس از هر سؤال، مرورهای بعدی را هدفمند می‌کند و احتمال تکرار خطا را کاهش می‌دهد.

مطالعه مطلب آموزشی مرتبط ←