نشان بانک سؤال کنکوربانک سؤال کنکور
فیزیک دبیرستان · راهنمای آموزشی · انتشار 2026-09-06

بازوی نیرو را در تعادل اهرم چگونه درست پیدا کنیم؟

در مسائل اهرم، فاصله‌ای که باید در گشتاور وارد شود فاصلهٔ مستقیم تا نیرو نیست؛ بازوی نیرو کوتاه‌ترین فاصلهٔ عمودی از محور دوران تا خط اثر نیرو است.

تعیین بازوی نیرو در اهرم؛ از کجا شروع کنیم؟

قبل از حل، داده‌های سؤال و چیزی را که باید پیدا شود جدا کنید. سپس رابطه یا تعریف اصلی مبحث را بنویسید. این ترتیب ساده باعث می‌شود محاسبات فرعی جای ایده اصلی را نگیرند و مسیر پاسخ قابل کنترل بماند.

روش گام‌به‌گام

  1. صورت سؤال را یک‌بار بدون محاسبه بخوانید و کلمات کلیدی را مشخص کنید.
  2. رابطه، تعریف یا الگوی اصلی را پیش از جایگذاری اعداد بنویسید.
  3. محاسبات را مرحله‌به‌مرحله انجام دهید و علامت‌ها یا واحدها را کنترل کنید.
  4. پاسخ نهایی را با شرایط سؤال بسنجید و در صورت امکان جایگذاری یا تخمین بزنید.
مثال و نکته کاربردی

اگر نیروی ۲۰ نیوتونی در انتهای میله و عمود بر آن، در فاصلهٔ ۰٫۴ متری محور وارد شود، گشتاور آن ۸ نیوتون‌متر است. اگر همان نیرو با زاویهٔ ۳۰ درجه اعمال شود، فقط مؤلفهٔ عمودی آن در گشتاور نقش دارد و گشتاور به ۴ نیوتون‌متر کاهش می‌یابد.

چطور این مبحث را مرور کنیم؟

یک سؤال را بدون دیدن پاسخ حل کنید، علت هر توقف را یادداشت کنید و همان سؤال را دو روز بعد دوباره پاسخ دهید. اگر بار دوم مسیر حل روشن بود، یک سؤال مشابه انتخاب کنید؛ در غیر این صورت ابتدا همان نکته پایه را مرور کنید.

خطای رایج

اشتباه رایج این است که طول میله را همیشه بازوی نیرو بگیریم؛ این فقط وقتی درست است که خط اثر نیرو بر میله عمود باشد. در حالت مایل باید فاصلهٔ عمودی یا مؤلفهٔ عمود نیرو را استفاده کرد.

جمع‌بندی

هدف از تمرین فقط رسیدن به جواب نیست؛ مسیر حل باید کوتاه، قابل توضیح و قابل کنترل باشد. ثبت یک نکته کوتاه پس از هر سؤال، مرورهای بعدی را هدفمند می‌کند و احتمال تکرار خطا را کاهش می‌دهد.

مطالعه مطلب آموزشی مرتبط ←