نشان بانک سؤال کنکوربانک سؤال کنکور
فیزیک دوازدهم · راهنمای آموزشی · انتشار 2026-09-08

چطور نمودار سرعت–زمان را از روی نمودار شتاب–زمان تشخیص دهیم؟

دانش‌آموزان گاهی مساحت زیر نمودار شتاب–زمان را با خودِ نمودار سرعت–زمان اشتباه می‌گیرند؛ با دنبال‌کردن تغییر سرعت و مقدار اولیه، می‌توان شکل درست نمودار سرعت را مرحله‌به‌مرحله ساخت.

تشخیص نمودار سرعت زمان از شتاب زمان؛ از کجا شروع کنیم؟

قبل از حل، داده‌های سؤال و چیزی را که باید پیدا شود جدا کنید. سپس رابطه یا تعریف اصلی مبحث را بنویسید. این ترتیب ساده باعث می‌شود محاسبات فرعی جای ایده اصلی را نگیرند و مسیر پاسخ قابل کنترل بماند.

روش گام‌به‌گام

  1. صورت سؤال را یک‌بار بدون محاسبه بخوانید و کلمات کلیدی را مشخص کنید.
  2. رابطه، تعریف یا الگوی اصلی را پیش از جایگذاری اعداد بنویسید.
  3. محاسبات را مرحله‌به‌مرحله انجام دهید و علامت‌ها یا واحدها را کنترل کنید.
  4. پاسخ نهایی را با شرایط سؤال بسنجید و در صورت امکان جایگذاری یا تخمین بزنید.
مثال و نکته کاربردی

اگر شتاب در بازه‌ای مثبت و ثابت باشد، سرعت–زمان در همان بازه خطی صعودی است؛ اگر شتاب صفر شود، نمودار سرعت افقی می‌شود و سرعت ثابت می‌ماند.

چطور این مبحث را مرور کنیم؟

یک سؤال را بدون دیدن پاسخ حل کنید، علت هر توقف را یادداشت کنید و همان سؤال را دو روز بعد دوباره پاسخ دهید. اگر بار دوم مسیر حل روشن بود، یک سؤال مشابه انتخاب کنید؛ در غیر این صورت ابتدا همان نکته پایه را مرور کنید.

خطای رایج

مثبت بودن شتاب به‌تنهایی به معنی مثبت بودن سرعت نیست؛ شتاب فقط نرخ تغییر سرعت را تعیین می‌کند و برای تعیین جایگاه نمودار باید سرعت اولیه نیز معلوم باشد.

جمع‌بندی

هدف از تمرین فقط رسیدن به جواب نیست؛ مسیر حل باید کوتاه، قابل توضیح و قابل کنترل باشد. ثبت یک نکته کوتاه پس از هر سؤال، مرورهای بعدی را هدفمند می‌کند و احتمال تکرار خطا را کاهش می‌دهد.

مطالعه مطلب آموزشی مرتبط ←